Tijdens het begin van haar studie geneeskunde kwam Margot van Remmerden per toeval in aanraking met het relatief onbekende vak van de Arts voor Verstandelijk Gehandicapten (arts VG). Omdat haar broer een verstandelijke beperking heeft, had ze sowieso enige affiniteit met de doelgroep en vond ze dat ze een dag moest meelopen. Hoe interessant ze het ook vond, kon het toen niet op tegen haar wens kinderarts te worden. Tijdens haar oudste coschap bij de Kindergeneeskunde merkte ze dat ze meer interesse had in kinderen met een ontwikkelingsstoornis, achterstand of beperking. Hierna besloot ze een coschap bij een arts voor verstandelijk gehandicapten te volgen. “Vanaf dat moment wist ik zeker dat dit was wat ik wilde doen!”
Arts VG, oftewel Arts voor Verstandelijk Gehandicapten, is een vakinhoudelijk breed specialisme. “Je kijkt naar de hele persoon. Wat is belangrijk voor iemand? Wat doet iemand graag? Wat kan hij of zij? Vanuit daar kijk je wat belangrijke keuzes zijn die van belang zijn voor iemands gezondheid. Daarnaast komen er een hoop specialismen samen: onder andere klinische genetica, revalidatie, neurologie, psychiatrie, epilepsie, kindergeneeskunde. Je bent niet een superspecialist op één ziekte, maar je bent een specialist in handicap gerelateerde problematiek. Dus wel medisch specialist, maar dan héél breed.”
Naast de vakinhoudelijke kant, wordt Margot ook gewoon heel blij van haar werk. “Ik word heel enthousiast van de cliënten, de diversiteit. Je werkt met mensen van jong tot oud en van een ernstig verstandelijke beperking tot een (vaak niet herkende) lichte beperking. Ik word ook blij van mijn collega’s, van de vrolijkheid en creativiteit waarmee ze hun werk doen”.
De opleiding arts VG start ieder jaar op 1 maart en duurt 3 jaar. Naast de doelgroep is ook het jonge vakgebied iets wat haar erg aanspreekt: “De opleiding tot arts VG bestaat sinds 2000. Er is dus veel te pionieren. Je kunt op veel verschillende plekken aan de slag. Instellingen, poli’s, ziekenhuizen, in de psychiatrie, de verslavingszorg. Zo bestaan er bijvoorbeeld transitiespreekuren in het ziekenhuis, samen met een kinderarts. Dit gaat dan over kinderen die overgaan na hun achttiende naar een AVG of je denkt mee met een kinderarts over een bepaalde cliënt. Er is ook veel ruimte voor de wetenschap zelf en het doen van onderzoek. De keuzes die je hierin kunt maken en ook de grote bijdrage die je er zelf aan kunt geven is heel leuk”.
“Je kiest als arts VG voor een breed specialisme. Als iemand ziek wordt, kijken we niet alleen naar het ziektebeeld, maar ook naar óf je iemand wel gaat behandelen. Je kijkt namelijk heel erg naar wat voor invloed het heeft op het leven van de cliënt, op zijn of haar dagbesteding en op bijvoorbeeld hobby’s. Het is ook heel sociaal werk, je hebt vaak te maken met een groot netwerk om iemand heen. Begeleiders en familie spelen een hele grote rol.”.
Soms wordt het vak verward met dat van een huisarts. Onterecht, vindt Margot: “Wij bieden tweedelijns zorg, dit betekent dus de zorg ná de huisarts. Natuurlijk heb je ook te maken met brede klachten of ben je soms bezig met iets als obstipatie, maar dat heb je met veel andere specialismes. Wij zijn echt opgeleid voor de handicap gerelateerde problematiek.”.
“Het leuke aan het beroep is dat je écht de tijd hebt voor een cliënt", vertelt Margot. “Je moet ook echt van puzzelen houden omdat je vaak informatie verzamelt bij verschillende mensen. Familieleden, instellingen, begeleiders, zelfs oude papieren dossiers. Je kijkt dan naar wat er al gedaan, gezien en geprobeerd is in het verleden om te bepalen wat nu gedaan moet worden. Eigenlijk ben je een soort speurneus, op zoek naar de beste methode”.
Als arts voor verstandelijk gehandicapten is het belangrijk dat je het leuk vindt om multidisciplinair te werken, omdat je veel samenwerkt met uiteenlopende disciplines. Van verschillende medisch specialisten tot gedragsdeskundigen. Daarnaast werk je vaak samen met ergotherapeuten, fysiotherapeuten, bewegingsagogen, muziektherapeuten. “Iedereen kijkt op een andere manier naar iemand. Sommige artsen denken snel als het niet goed gaat, het met een pilletje is op te lossen, maar wij kijken met het team echt naar wat veranderd kan worden in het leven, bijvoorbeeld door beweging of muziektherapie”.
In een medisch team werk je naast je arts-collega’s vaak samen met praktijkverpleegkundigen of verpleegkundig specialisten. In de woongroepen heb je ook nog te maken met begeleiders. In alle gevallen vereist dit een andere manier van samenwerken en je moet altijd goed uitleggen waarom je ergens voor kiest.
“Je betekent zoveel voor mensen én andere artsen. Veel artsen vinden een verstandelijke beperking lastig, ze weten dan niet goed hoe ze er mee om moeten gaan. Wat betekenen dingen? Hoe zit het met een wettelijke vertegenwoordiger of welke beslissingen mag je maken? Het wordt vaak als heel helpend ervaren als je hen helpt of het een en ander uit legt. Dat zijn leuke samenwerkingen.
Daarnaast heb je als arts VG ook veel contacten met artsen in opleiding en artsen verstandelijk gehandicapten in heel Nederland, omdat de opleiding arts VG enkel in Rotterdam zit. Je kent dus bijna alle collega’s van je generatie en daardoor kun je handig gebruik maken van je netwerk. Diverse collega’s zijn bijvoorbeeld gepromoveerd op specifieke syndromen of ziektebeelden, iedereen is zeer laagdrempelig benaderbaar."
"Er is ook veel aandacht voor richtlijnontwikkeling. Buiten de lijntjes durven kleuren is iets waar je als arts VG de ruimte voor hebt. Dit maakt het soms lastiger, maar ook uitdagender. Het vakgebied ontwikkelt en groeit. Er is veel ruimte voor onderzoek en het wordt steeds professioneler. Het werk wordt kwalitatief beter en je doet dus echt onderbouwd werk."
"Wel is het belangrijk als je arts VG bent dat je goed kunt communiceren, op verschillende levels. Creativiteit is ook belangrijk, zeker in je puzzeltocht naar de juiste aanpak. Zoals vanuit de opleiding tot arts voor verstandelijk gehandicapten wordt gezegd: ‘We hebben unieke cliënten, dus je moet een unieke specialist zijn!’."
Veel mensen kiezen dit specialisme vanwege de brede vakinhoudelijke combinatie. Je hoeft niet van te voren ervaring of affiniteit te hebben met de doelgroep, zoals bij Margot wel het geval was. Tot slot heeft het vak nog een aantal grote voordelen, vertelt Margot. “Je hebt echt een gezonde werk- en privébalans. Daarnaast zijn er veel banen, kortom er is een hele goede baangarantie en we willen graag nieuwe collega’s!”
Ben jij na dit verhaal enthousiast over dit bijzondere specialisme? Check de vacatures ANIOS verstandelijk gehandicapten of neem vrijblijvend contact op met onze gespecialiseerde Consultant Annemarie (Consultant Healthcare BKV) via telefoon, WhatsApp of e-mail. Of vraag een gratis loopbaangesprek aan.
Welke mogelijkheden heb je als Belgische arts als je over de grens kijkt? Belgische artsen die de stap al maakten, vertellen over hun ervaringen in Duitsland en Nieuw-Zeeland en laten zien wat internationaal werken kan bieden.
Of je nu een nieuwe uitdaging zoekt, minder stress wilt of andere werktijden voor een betere werk-privébalans: er is altijd een rol die aansluit bij jouw wensen en ambities. Wij inspireren je graag.
De salarissen van verpleegkundigen verschillen per functie en cao. Ben je mbo / hbo verpleegkundige? Ben je algemeen verpleegkundige of gespecialiseerd? Hier geven we je een handig overzicht van verpleegkundige salarissen in de zorg.
